پاسخ به پرسش های متداول مراجعه کنندگان به  کلینیک‌های دندانپزشکی

به دنبال گسترش روز‌افزون نیازهای دندانپزشکی و به تبع آن سردرگمی افراد در انتخاب بهترین راهکار درمانی مجموعه‌ای از اطلاعات به ‌روز مورد نیاز جامعه را در این مطلب بررسی میکنیم. تا خوانندگان عزیز با آگاهی بیشتر نسبت به نیاز‌های درمانی خود به دندانپزشکی مراجعه کنند.
با به اشتراک گذاشتن بخشی از کتاب آشنایی با درمان‌های دندانپزشکی که به 101 پرسش متداول مراجعه کنندگان به  کلینیک‌های دندانپزشکی پاسخ داده شده، میخواهیم اطلاعات به روز و تخصصی را از زبان برترین دندانپزشکان در حوزه علم دندانپزشکی دریافت کنید.
این کتاب با همت استاد بزرگ، دکتر رضا عمید ( عضو هیئت علمی دانشکده دندانپزشکی شهید بهشتی) و دکتر آرش غفوری رانکوهی ( متخصص بیماری های لثه، ایمپلنت های دندانی) تالیف گشته و روشنی بخش جامعه در این بخش میباشد.
بی شک همه ما در طول زندگی خود با سوالاتی برخورد داشتیم ولی دسترسی به متخصص امر همیشه امکان پذیر نیست و چه بسا اگر اطلاعات درستی در مورد این سوالات داشتیم دندان‌های سالمتری داشتیم از بروز مشکلات دندانی در امان بودیم.
در این مقاله به چند پرسش متداول مراجعه کنندگان پاسخ میدهیم.

نکات مهم پیش از مراجعه به دندانپزشکی
. از خوردن غذا های بو‌دار حاوی سیر و پیاز خود داری نمایید.
. حتی الامکان از وسایل آرایشی کمتر استفاده کنید.
. در صورت وجود هر گونه بیماری شناخته شده مانند آلرژی بیماری های قلبی _ تنفسی بیماری‌های کبدی، خونی، آسم و . دیابت دندانپزشک معالج را مطلع نمایید.
. در صورتی که حین مراجعه باردار هستید یا به نوزاد خود شیر میدهید دندانپزشک معالج را مطلع نمایید.
. در صورت مصرف هر گونه دارو در 6 ماه اخیر دنداپزشک خود را آگاه نمایید.
. در صورتی که طی 2 هفته اخیر دچار تبخال شده اید حتما به دندانپزشک خود اطلاع دهید.
. آرامش خود را حفظ نمایید و به دندانپزشک خود اعتماد کنید.

1- از چه مسواکی استفاده کنم؟
مسواک در شکل‌های و اندازه‌های مختلف و توسط شرکت های متعدد تولید و به بازار عرضه میشود هر مسواک از یک دسته و تعدادی پرز " Bristle " با طول‌های مختلف و با ضخامت‌های متفاوت تشکیل شده است.
به طور کلی هیچ تفاوتی بین کارایی انواع مختلف مسواک‌ها وجود ندارد و در صورت استفاده صحیح تمامی آن‌ها میتوانند مفید باشند.
مسواک‌ها بر اساس ضخامت پرزهای خود به سه دسته تقسیم میشوند: سفت، متوسط  و نرم  توصیه ما استفاده از نوع متوسط و نرم است و تا حد امکان از نوع نرم آن استفاده کنید زیرا احتمال آسیب رسیدن به لثه زخمی کردن آن و نیز سایش دندان به مرور زمان بدنبال استفاده از مسواک‌های سخت بیشتر است.
 

2- کدام خمیر دندان برایم بهتر است؟

خمیر دندان از مواد مختلفی تشکیل شده است که هر یک وظیفه خاصی را ایفا میکند امروزه بسیاری از خمیر دندان‌ها حاوی فلوراید هستند.  فولوراید ماده مناسبی جهت پیشگیری از پوسیدگی دندان‌هاست و توصیه میشود از خمیر دندانی استفاده نمایید که فلوراید دار باشد.
 

میزان مواد ساینده نیز در خمیر دندان‌های مختلف متفاوت است. برخی از خمیر دندان‌ها که مواد ساینده‌ی بیشتری دارند در بازار با نام خمیر دندان سفید کننده عرضه میگردند که البته واقعا دندان‌ها را سفید نمی کنند و تنها رنگینه روی دندان‌ها را برمیدارند و استفاده از آن‌ها به صورت روزانه توصیه نمی شود.

همچنین برخی از خمیر دندان‌ها در داخل خود حاوی موادی هستند که از تشکیل جرم جدید روی دندان ها ممانعت می نماید و برای افرادی که سیگاری هستند استفاده از این دسته سودمند خواهد بود.

همچنین دسته ایی از خمیر دندان‌ها هستند که ضد حساسیت نام دارند و برای دندان‌های حساس مفید می باشند. برای اطلاع بیشتر از نوع و طریقه استفاده با دندانپزشک خود مشورت نمایید.

در صورتی که ترجییح میدهید از مسواک معمولی دستی استفاده نمایید روش‌های مختلفی وجود دارد که شایع ترین و بدترین آن‌ها روش ( scrub ) نام دارد که در آن مسواک به صورت افقی روی دندان‌ها کشیده میشود. این روش نه تنها دندان ها را بصورت ایده ال تمیز نمی کند بلکه احتمال سایش دندان‌ها و تحلیل لثه را نیز افزایش می دهد. بسته به شرایط دهان و دندان ممکن است روش‌های مختلفی توسط دندانپزشک توصیه شود توصیه میکنیم در درجه اول روشی را که دندانپزشک خودتان توصیه می نماید اجرا نمایید و با این حال یکی از روش‌های مناسب و شناخته شده که مورد توافق اکثر دندانپزشکان است روش  ( Bass ) میباشد.

در این روش مسواک با زاویه 45 درجه روی محل اتصال دندان به لثه قرار میگیرد و با فشار ملایم حرکت لرزشی عقب – جلو تقریبا 7-10 مرتبه تکرار میشود سپس مسواک را به ناحیه بعدی برده همین کار را تکرار میکنید. دقت نمایید برای فک بالا زاویه مسواک کمی رو به بالا و در فک پایین کمی به سمت پایین خواهد بود.

3- مسواک دستی بهتر است یا برقی؟

این یکی از سوالات رایجی است که بسیاری از مراجعین میپرسند واقعیت این است که هم برقی و هم نوع دستی به صورت مناسبی قادرند میکرو ارگانیسم ها را از روی سطح دندان برداشته و بهداشت دندان‌های شما را تامین کنند.با این حال مسواک برقی کار را برایتان کمی آسان‌ تر میکند.البته استفاده از مسواک برقی در افرادی که به دلیل بیماری یا کهنسالی به درستی قادر به مسواک زدن معمولی نیستند ارجح است.

4- بهترین وقت برای مسواک زدن چه زمانی از شبانه روز است؟

آخر شب قبل از اینکه به خواب بروید بهترین ساعت برای مسواک زدن است زیرا در طول شب حین خواب فعالیت تخریبی باکتری‌های دهان به میزان چشم گیری افزایش می یابد وقت مناسب دیگر برای مسواک زدن صبح قبل از صبحانه است که هم بو ی دهان را دلپذیر میکند هم قبل از خوردن مواد غذایی شیرین معمول صبحانه از قبیل آب میوه، چای شیرین، مربا، عسل تعداد باکتری‌های مقیم دهان را کاهش داده و جلوی پوسیده شدن دندان را میگیرید.

5- شرایط مناسب برای نگهداری مسواک چیست؟

دسشویی و حمام محل شایع و نامناسب برای نگهداری مسواک می باشد.

زیرا اولا در معرض آلودگی ها میکروبی قراردارد و ثانیا محل گرم و مرطوب شرایط را برای رشد و آلودگی میکروبی مسواک مساعد می نماید.

بهتر مسواک را خارج از دستشویی و حمام در جایی خشک نگهداری نمایید. حتما از بکارگیری مسواک هایی که دارای محافظ هستند نیز خودداری نمایید زیرا علیرغم تصور اولیه در مورد بهداشتی بودن این سرها خود محافظ شرایط مرطوب و مناسبی را جهت رشد میکروب‌ها روی سر مسواک ایجاد میکند.

6- آیا نخ دندان کشیدن الزامی است؟

هر دندان با دو دندان در جلو و عقب خود مجاور است بجز دندان آخری که طی مسواک زدن تمیز نمی شود در حالی که میکروب‌های دهان به راحتی در آنجا تکثیر پیدا کرده و بیماری لثه و پوسیدگی ایجاد می نماید میتوان گفت شایع ترین مکان برای شروع بیماری لثه همین فضا‌های بین دندانی است. همچنین این مکان ها فضای شایعی برای ایجاد پوسیدگی های عمقی روی دندان هستند که به سادگی از چشمان شما و حتی دندانپزشک مخفی میمانند.

بنابراین یکی از مهمترین بخش‌های رعایت بهداشت دهان تمیز کردن فضاهای بین دندانی است. وسیله ایی معمولی که برای این کار مورد استفاده قرار میگیرد نخ دندان است و البته دستگاههای آب فشان مسواک‌های بین دندانی نیز قابل استفاده‌اند که مورد استفاده ان ها به صلاحدید دندانپزشک خودتان است.

7- دهانشویه چه کمکی به ما میکند؟

همانطوری که قبلا گفتیم میکروب‌ها متصل به سطح دندان ها عامل ایجاد پوسیدگی و بیماری لثه میباشند و یکی از راه های مقابله با ان‌ها برداشتن  ان از روی سطح دندان به کمک مسواک و یا نخ دندان است. راه دیگری که میتوان با ان جلوی فعالیت تخریبی میکروب ها را گرفت استفاده از دهانشویه ضد میکروب ( mouth wash ) است.

این دسته از مواد به طریقه ی شیمیایی با مکانیزم‌های گوناگون با میکروب‌های دهان مبارزه نموده و در کنار مسواک زدن و نخ دندان به حفظ  بهداشت دهان کمک مینماید. شایان توجه است که دهانشویه‌ها به تنهایی قادر به حفظ سلامت دندان‌ها و جلوگیری از ایجاد بیماری‌های لثه نیستند و استفاده از آنها هرگز جای دو روش اصلی یعنی مسواک زدن و کشیدن نخ دندان را نمیگیرد.

سخن پایانی
سوالات بسیار زیاد دیگری در کتاب آشنایی با درمان های دندانپزشکی پاسخ داده شده که در این مقاله بررسی همه آ نها امکان پذیر نبود ولی بسیار توصیه میکنیم تا در صورت امکان این کتاب ارزشمند را مطالعه کنید تا از بروز بسیاری از مشکلات برای سلامت دندان های خود پیشکگیری کنید.